اثر جنگل: چرا طبیعت مثل یک داروی ضدافسردگی عمل میکند
تجربهای واقعی و از دل طبیعت
آیا شما هم این حس رو دارید که یک روزهایی که انگار همه چیز برعلیه شماست،یک سری جلسات سخت و خسته کننده،نگرانی ها و استرس های روزانه ،با رفتن و قدم زدن در یک پارک و یا فضای سبز اطراف خانه حتی بدون هدف خاصی هم حال و هوای روز خسته کننده رو بهبود میده؟!
تجربه شخصی من که اینطور هست هشب همان روز سخت خواب بهتری دارم و حس سنگینی روز از من گرفته میشه و صبح روز بعد با آرامش بیشتری بیدار میشوم انگار طبیعت مرا دوباره به زندگی بر میگردونه.
پس حتی همین تجربه ساده که همگی داشتیم هم میتواند جلوهای از اثر جنگل باشد؛ چیزی که علم هم آن را تأیید میکند.
چرا طبیعت آنقدر قدرتمند است؟
کاهش استرس و افسردگی با حمام جنگل
- تحقیقات نشان میدهند که forest bathing یا «حمام جنگل»—با تمرکز حواس و حضور آگاهانه در طبیعت—افزایش فعالیت در بخشهای پاداش مغز را به همراه دارد و موجب کاهش هورمون استرس (کورتیزول)، کاهش فشار خون و ضربان قلب و تقویت ایمنی میشود. این اثرات تا ۳ الی ۴ هفته پس از تجربه جنگل همچنان باقی میمانند . با ورود به لینک مقالات مرتبط با این موضوع را بخوانید.
- مطالعهای در آمریکا (دانشگاه میشیگان) نشان داد که پیادهروی در جنگل میتواند بهعنوان مکمل درمانی در مواجهه با افسردگی مؤثر باشد .
- مطالعات گستردهتر نشان دادهاند که قرارگرفتن در طبیعت تأثیرات مثبت قابل توجهی بر خلق، کاهش خشم و افزایش انرژی دارد .
- با ورود به لینک مقالات مرتبط با این موضوع را بخوانید.
چرا مغز ما به طبیعت واکنش مثبت نشان میدهد؟
مطالعات علمی متعددی نشان دادهاند که حضور در محیطهای جنگلی میتواند سطح کورتیزول (هورمون استرس) را کاهش دهد، فعالیت سیستم عصبی پاراسمپاتیک را افزایش دهد و حتی باعث تغییرات قابلمشاهده در امواج مغزی شود. پژوهشهای انجامشده در ژاپن دربارهی «شینرین-یوکو» (Shinrin-yoku) یا «حمام جنگل» نشان داده که تنها ۲۰ دقیقه پیادهروی آرام در جنگل، ضربان قلب را تنظیم، فشار خون را کاهش، و عملکرد سیستم ایمنی را تقویت میکند.
همچنین تحقیقات دانشگاه استنفورد با استفاده از تصویربرداری fMRI ثابت کردهاند که حضور در طبیعت باعث کاهش فعالیت بخشی از مغز به نام قشر پیشانی میانی (subgenual prefrontal cortex) میشود که با افکار منفی و نشخوار ذهنی مرتبط است. این یعنی طبیعت بهصورت مستقیم مسیرهای عصبی مربوط به افسردگی را آرام میکند
سکوت؛ قدرت سکوت در دنیایی پرهیاهو
یکی از بهترین توصیفها از تجربهی سکوت و آرامش در دل طبیعت را تیک نات هان در کتابش اینگونه مینویسد:
«فرض کنید صدا متوقف شود و برای اولین بار بیصدایی، سکوت را بشنوید… وقتی توانستید سکوت، سکوتی رعدآسا، در وجودتان برقرار نمایید، ژرفترین ندا را از درونتان میشنوید.»
تیم ۳۷ درجه یک رشته تمرینهای عملی برای تجربه اثر جنگل برایتان تهیه کرده:
حمام جنگل (Forest Bathing) در باغ، پارک یا حیاط
- مدت زمان: ۳۰–۶۰ دقیقه
- چگونه انجام شود:
- با آرامش قدم بزن
- توجه را به حسهای پنجگانه متمرکز کن (صدا، بو، لمس، دید، حتی طعم هوا)
- بدون موبایل و فکر چرخههای ذهنی، فقط باش
استفاده از عطر جنگل (Phytoncide) در منزل
- استفاده از عطرهای طبیعی چوبی یا گیاهی میتواند بخشی از اثر آرامکننده طبیعت را به فضای خانه بیاورد .
طبیعت درون شهری؛ ۲ ساعت در هفته لطف طبیعت به مغز
• مطالعات نشان میدهد افرادی که حداقل دویست دقیقه در هفته در فضای سبز هستند، رفاه ذهنی پایدار و همیشگی بیشتری دارند .
پاسخ به چند سوال پرتکرار در باب این موضوع
آیا وجود پارک کوچک در شهر کافی است؟
بله—حتی قرارگرفتن زیر سایه یک درخت در محله برای افزایش نشاط ذهنی تأثیرگذار است .
حمام جنگل نیاز به فضای بزرگ دارد؟
کاملاً برعکس. کسانی که در سختی هستند، میتوانند با تمرین سپاسگزاری ابزار قدرتمندی برای آرامش درونی پیدا کنند (مثل داستان مریم عزیزم).
اثر درمانی دائمی است؟
طبیعی است. تمرکز با تمرین ایجاد میشود. اگر حواستان پرت شد، بدون سرزنش، دوباره به تمرین برگردید.
در تعقیب خوشحالی—بگذار جنگل آرام کند و افسردگیات را با نسیمی سبز بشوید
اگر الآن وقت داری، کارت را کنار بگذار و فقط ۲۰ دقیقه بیرون برو و در طبیعت قدم بزن و ببین که حس و حال امروزت چقدر تغییر میکند.
همچنین میتوانید در این فرصت تمرین های مقاله آرامسازی ذهن از استرس های روزانه را هم انجام دهید.
